Genel Bilgi
Egzama(atopik dermatit), ciltte kızarıklık, kuruluk ve kaşıntı gibi kabarcıklarla belli olan bir cilt hastalığı olarak geçer. Tedavisi tamamen cilt tipine bağlıdır. Ancak semptomları hafifletmek için bazı yöntemler mevcut. Bu yazımızıda egzamaya iyi gelen bazı doğal yolları paylaşacağız.
Egzama Nedir?
Egzama (atopik dermatit), ciltte kızarıklık, kuruluk, kaşıntı ve zaman zaman kabarcıklarla seyreden kronik bir inflamatuar cilt hastalığıdır. En sık çocukluk döneminde başlasa da her yaşta ortaya çıkabilir. Egzamanın temel nedeni; cilt bariyerinin zayıflaması ve dış etkenlere karşı aşırı duyarlılık geliştirilmesidir. Bu durum, cildin nem tutma kapasitesini azaltır ve tahrişe karşı daha savunmasız hale getirir.
Egzamaya Ne İyi Gelir?
Egzama, cilt bariyerinin zayıflaması ve bağışıklık sisteminin aşırı reaksiyonu nedeniyle oluşan kronik bir cilt hastalığıdır. Bu nedenle egzama tedavisinde temel amaç; cilt bariyerini güçlendirmek, kuruluğu azaltmak, kaşıntıyı kontrol altına almak ve tetikleyici faktörleri minimuma indirmek şeklinde özetlenebilir.
Egzamaya iyi gelen yöntemler kişiden kişiye değişebilir, ancak çoğu kişide etkili olan bazı temel uygulamalar bulunur. Düzenli nemlendirme, doğru duş alışkanlıkları, stres yönetimi, kimyasal içeriklerden uzak durma ve uygun kremler kullanmak egzama belirtilerini belirgin şekilde hafifletebilir.
1. Nemlendirme
Cildinizi gün içinde sürekli nemlendirmek egzama belirtilerinin azalmasına yardımcı olur. Nitekim kimyasal içeriği fazla olan ürünler kullanmak, aksine egzamanın çoğalmasına neden olabilir.
2. Ilık Duş
Sıcak suyla duş almak cildi kurutabilir. Bu nedenle ılık duş almanızı öneriyoruz. Bu sayede cildinizi tahriş etmemiş olursunuz. Vücudunuzu duş sonrasında ovalamak yerine nazikçe kurulamanız daha iyi olacaktır.
3. Cildinizi Kaşımayın
Egzamanın beraberinde getirdiği bir diğer unsur kaşıntıdır. Kaşıntı egzamanın tetikleyicisi olabilir. Uzun tırnaklar ile kaşınan bölgeyi kaşımak cilt hasarını artırır. Kaşınan bölgeyi soğuk kompres veya kaşıntı giderici losyonlar ile hafifletebilirsiniz.
4. Reçeteli Kremler
Doktor önerisiyle kullanılan topikal kortikosteroidler inflamasyonu azaltır. Şiddetli egzama ataklarında doktorun önerdiği süre ve miktarda kullanılmalıdır.
5. Anti-inflamatuar Doğal Yöntemler
Yulaf banyosu kaşıntıyı ve tahrişi azaltabilir. Hindistan cevizi yağı vücutta nemlendirme ve anti-inflamatuar etki sağlar. Ayrıca aloe vera jeller ise tahrişi yatıştırmada büyük rol oynar.
6. Gıdalar
Bazı kişilerde tüketilen besinler egzamayı tetikleyebilir. Süt, yumurta, fındık veya domates gibi gıdalar örnek verilebilir.
7. Stres
Genel stres durumu birçok hastalığın tetikleyici olabilir. Egzama zamanla stres durumlarında ortaya çıkabiliyor. Stresli yaşam ve bunalım egzama ataklarını tetikleyebilir. Meditasyon ve derin nefes egzersizleri egzama ataklarınızın azalmasına yardımcı olabilir.
8. Giysiler
Havasız ve çok dar elbiseler giymek yerine daha çok pamuklu ve hava alabilen giysiler tercih edin. Bunun dışında bulunduğunuz kapalı ortam nem oranı seviyesi iyi olmalıdır. Aşırı kuru hava cildinizi tahriş edebilir.
Egzama İçin En İyi Kremler
Egzama tedavisinde en önemli adım cildi nemli tutmak ve kaşıntıyı azaltmaktır. Kremler, merhemler ve losyonlar bu süreçte yardımcı olur, ancak doğru seçim ve kullanım da oldukça önemlidir.
1. Nemlendirici Krem ve Merhemler
Egzamalı ciltler genelde kurudur. Bu sebeple cildi nemlendirmeniz gerekiyor. Yoğun nemlendirici ve cilt bariyerini güçlendiren krem ve merhemler günlük bakım için idealdir.
2. Doktor Kontrolünde Kortizonlu Kremler
Şiddetli egzama ataklarında, doktor reçetesiyle topikal kortikosteroidler kullanılabilir. Bu kremler inflamasyonu azaltır. Uzun süreli kullanım ciltte incelme gibi durumlara sebep olabilir.
3. Kaşıntı Giderici Kremler
Reçeteli anti-inflamatuar kremler, özellikle yüz ve hassas bölgelerde kullanılır. Bu kremler kaşıntıyı hafifletir. Kullanım öncesinde mutlaka doktor'a danışılmalıdır.
4. Doğal ve Bitkisel Kremler
Aloe vera veya yulaf özlü kremler vücutta oluşan tahrişi azaltabilir. Bu kremler genellikle yan etki riski düşük olur. Ancak alerjik bir reaksiyon ihtimaline karşı öncelikle küçük bir bölgede test edilmesi önerilir.
Ne Zaman Doktora Gidilmeli?
Egzama çoğu zaman evde doğru bakım yöntemleriyle kontrol altına alınabilir; ancak bazı durumlar profesyonel tıbbi destek gerektirir. Eğer aşağıdaki belirtilerden biri veya birkaçı mevcutsa bir dermatoloji uzmanına başvurmak önemlidir:
Belirtiler evde uygulanan bakıma rağmen düzelmiyorsa
Düzenli nemlendirme, doğru duş alışkanlıkları ve tetikleyicilerden uzak durmaya rağmen kızarıklık ve kaşıntı devam ediyorsa doktora gidilmelidir.
Ciltte enfeksiyon bulguları varsa
Sarımsı kabuklanma, irin, kötü koku, artan sıcaklık veya aşırı kızarıklık bakteriyel enfeksiyon belirtisidir. Bu durumda acilen tıbbi değerlendirme gerekir.
Kaşıntı uyku düzenini bozuyorsa
Egzama atakları yoğun kaşıntı nedeniyle uykusuzluğa ve yaşam kalitesinde ciddi bozulmaya yol açıyorsa profesyonel tedavi alınmalıdır.
Egzama geniş alanlara yayılıyorsa
Kollar, yüz, boyun, bacaklar gibi büyük bölgelerde görülmesi veya hızla yayılması uzman kontrolü gerektirir.
Kortizonlu kremler etkisiz kalıyorsa veya sık kullanma ihtiyacı oluşuyorsa
Kortikosteroidler kısa süreli kullanım içindir. Sık kullanım ihtiyacı ciltte daha ciddi bir sorunun işareti olabilir.
Çocuklarda egzama şiddetli ve tekrarlayıcıysa
Çocuklarda atopik dermatit, besin alerjisi veya astım gibi durumlarla ilişkili olabilir. Bu nedenle erken takip önemlidir.
Yaşam kalitesi belirgin şekilde etkileniyorsa
Sürekli kaşıntı, görünüm kaygısı, stres ve sosyal yaşamda zorlanma gibi durumlarda dermatolog desteği gerekir.